Cách lọc nước – Kĩ năng sinh tồn khi đi du lịch, cắm trại bố mẹ cần dạy con Cách lọc nước – Kĩ năng sinh tồn khi đi du lịch, cắm trại bố mẹ cần dạy con

Cách lọc nước – Kĩ năng sinh tồn khi đi du lịch, cắm trại bố mẹ cần dạy con

05-04-2017
Bởi: Chuyên trang Dạy con Có: 0 bình luận 1813 lượt thích

 Từ rất lâu, con người đã biết cách xử lý nguồn nước an toàn, sạch sẽ và có thể sử dụng trong sinh hoạt. Khi bước chân khỏi nhà, không phải lúc nào bạn cũng có thể mang theo một chai nước bên mình. Hoặc balo của bạn đã chật kín các đồ dùng cần thiết. Bạn không còn chỗ để nhét thêm một chai nước được nữa. Hoặc khi bạn đến một nơi ô nhiễm. Bạn được cảnh báo không nên dùng nước lộ thiên thiên ở khu vực đó. Vậy, bạn sẽ làm gì để có được nước sạch để uống? Cách lọc nước – Kĩ năng sinh tồn khi đi du lịch, cắm trại bố mẹ bắt buộc phải dạy con!

Thực tế, sẽ không có phương pháp nào giống nhau hoàn toàn. Nó còn phụ thuộc vào nơi bạn đến. Dụng cụ có sẵn và thời gian bạn cần là bao lâu,…

Rủi ro và hệ quả khi uống nước bị ô nhiễm

Có rất nhiều loại vi khuẩn và kí sinh trùng đi qua đường nước uống không được xử lý. Nó gây ra bệnh tật cho con người.

Ở cả những nơi hoang dã và những khu vực đông dân cư đều có thể xảy ra tình trạng kém vệ sinh. Điều này do con người và động vật gây ra. Hoạt động săn bắt, sinh hoạt, tắm rửa, đào bới hoặc các xác chết được vứt thẳng xuống nguồn nước.

Tại khu vực hoang dã ở Mỹ, căn bệnh được truyền qua đường nước uống đầu tiên được gọi là Giardiar. Đó là một loại kí sinh trùng đơn bào. Nó có thể gây ra chuột rút. Tình trạng tồi tệ nhất đối với bất kì ai đó nguy cơ bị tiêu chảy dữ dội.

Những căn bệnh đi qua đường nước uống khác như: bệnh kiết lỵ, bệnh tả, các loại giun sán, virus, nhiễm khuẩn. Triệu chứng chung của các loại bệnh tật này khá giống với căn bệnh Giardiar. Liên quan đến các vấn đề về ruột. Khi bạn đã mất nước hoặc thậm chí chỉ phải đi bộ thêm vài ngày thì bệnh tiêu chảy cũng đủ đe dọa đến tính mạng của bạn.

Tốt hơn hết bạn nên xử lý bất kì loại nước nào khi không rõ nguồn gốc. Điều này tránh nguy cơ mắc bệnh. Chỉ ngoại trừ trường hợp bạn sắp chết khát thì tất nhiên chẳng còn cách nào khác. Bạn phải uống ngay nguồn nước chưa được xử lý. Vì nguyên tắc sống còn vẫn là trên hết. Bác sỹ giỏi có thể chữa trị được bệnh Giardiar nhưng nếu người đã chết thì thuốc tiên cũng chịu.

lọc nước

Nguồn nước ở các điểm du lịch không chắc đảm bảo sạch

Có phải tất các các nguồn nước đều cần xử lý?

Ngoài tự nhiên, nguồn nước mưa mà bạn cất trữ ở trong dụng cụ sạch sẽ cũng như nước được làm tan chảy từ tuyết thì nói chung là an toàn. Phần lớn nước ở ngoài tự nhiên đều an toàn. Nếu bạn lấy nước bằng con đường thoát hơi nước hoặc bằng một thiết bị chưng cất. Tất nhiên bản thân thiết bị đấy không được chứa độc tố. Nếu bạn lấy nước từ các nguồn khác thì hãy lựa chọn các dòng nước chảy, lưu thông và tránh những chỗ nước tù. Nguồn nước này sau đó nên được xử lý. Vì bạn sẽ không thể nào biết chắc được đất ở đó đã bị ô nhiễm hay chưa.

Ở những khu vực thành thị, nước mưa có thể không còn an toàn nữa. Vì nó đã đi qua lớp không khí ô nhiễm. Ở những đất nước đang phát triển thì ngay cả nước máy và nước giếng cũng chưa chắc đã đảm bảo. Bạn sẽ muốn mua nước đóng chai. nhưng không phải lúc nào cũng có sẵn ở các vùng nông thôn. hoặc mang nguồn nước đấy đem đi lọc.

Làm sạch và lọc

Trước tiên bạn cần phân biệt sự khác nhau giữa làm sạch và lọc nước. Chúng hoàn toàn không phải là hai từ đồng nghĩa.

Lọc nước là loại bỏ các chất cặn bẩn và một số loại vi khuẩn. Bằng cách sử dụng một số loại vải lưới rồi để nước chảy qua.

Làm sạch nước là quá trình dùng tia UV hoặc tác nhân hóa học để vô hiệu hóa hoạt động của các loại vi khuẩn. Các chât hóa học (hoặc nhiệt) được sử dụng để làm sạch nước thường an toàn cho con người.

Một số nguồn nước bạn chỉ cần thực hiện một phương pháp. Nhưng có những nguồn nước phải áp dụng cả hai cách mới có thể sử dụng được. Nếu bạn đến châu Phi và nghĩ rằng chỉ cần sử dụng phương pháp lọc nước là đủ thì bạn có thể sẽ mắc phải những căn bệnh chết người.

lọc nước

Lọc nước

Sử dụng một thiết bị lọc nước, đặc biệt là những loại đã được kiểm nghiệm trên thị trường chứ không phải là những thiết bị tự sáng chế, sẽ có khả năng loại bỏ một số loại vi khuẩn nhưng không phải tất cả. Một số loại virus quá nhỏ mà máy lọc không thể lọc hết được.

Lọc nước cũng làm cho vị của nước ngon hơn. H2O có vị tự nhiên và có thể sử dụng trực tiếp. Trong khi đó, một số phương pháp làm sạch nước vừa làm cho mùi vị của nước thay đổi. Mất cả vài tiếng đồng hồ mới có được nước an toàn.

Tuy nhiên các loại máy lọc vẫn không thể loại bỏ hoàn toàn các loại bụi bẩn, vi khuẩn. Nguy cơ mắc bệnh vẫn có khả năng xảy ra.

Làm sạch nước

Làm sạch nước giúp H2O an toàn để uống. Bằng cách vô hiệu hóa tất cả các loại mầm bệnh nguy hiểm. Bao gồm cả virus. Mặc dù cách này không thể loại bỏ được ô nhiễm. Nước bẩn sau khi làm sạch thì vẫn là nước bẩn. Bạn có thể phải dùng cả phương pháp lọc nước ở trên.

Phương pháp làm sạch nước thường là đun sôi, sử dụng chất hóa học hoặc tia UV. Điều này đặc biệt quan trọng khi bạn đến những nước đang và kém phát triển.

Các phương pháp lọc nước:

Máy lọc nước tự chế

Nói chung bạn chỉ dùng phương pháp này khi không có bất kì lựa chọn nào khác. Chắc chắn bạn chẳng hề muốn đi cắm trại mà chỉ dự định dùng đá, sỏi, cát để lọc nước. Vì mục đích tồn tại, bạn sẽ được khuyến khích dùng càng nhiều phương pháp càng tốt. Bạn nên đun sôi và dùng các loại chất xử lý nguồn nước nếu có thể sau khi đã tiến hành lọc nước.

Dùng gỗ và ống

Hệ thống lọc nước tự làm tốt nhất là thiết bị được làm từ một mẩu gỗ và ống nhựa. Thực tế, nếu bạn dùng phần dác gỗ (lớp mềm bên ngoài của gỗ) hoặc một mẩu cành cây còn tươi. Bạn có thể loại bỏ được 90% vi khuẩn. Nhưng không thể loại bỏ được virut. Để làm được thiết bị lọc nước này, cắt một miếng nhỏ phần dác gỗ dài 5cm, rộng 2,5cm. Rồi quấn chặt một chiếc ống nhựa dẻo. Cành cây có vai trò như một máy lọc nước. Để nó nhỏ từng giọt vào một bình chứa. Chiếc ống nhựa dùng để chặn nước chưa được xử lý rỉ ra ngoài.

Do vậy, nếu bạn không có ống nhựa thì hãy tìm một vật dụng khác có chức năng tương đương như vỏ chai nước. Dùng dây gai, miếng vải để buộc. Chỉ đổ ít nước một qua ống lọc. Phương pháp này khá chậm và mất thời gian. Bạn sẽ lọc được 4 lít nước mỗi ngày – đủ cho hai người sử dụng.

Dùng cát/ sỏi

Cách lọc nước tự nhiên từ thời thập cổ lai hy đó là cho nhiều chất liệu khác nhau vào một cái ống rỗng hoặc 1 cái túi. Rồi để nước chảy từ trên xuống dưới. Nước đi qua các lớp. Nước chảy qua 1 lỗ nhỏ ở dưới cùng, rồi đi vào bình chứa.

Nếu bạn dùng 1 cái túi, hay miếng vải thì hãy đảm bảo buộc chặt. Nhưng vẫn phải để 1 lỗ nhỏ cho nước chảy qua. Bắt đầu đặt một lớp các vật liệu nhỏ mịn như cát, sỏi nhỏ, …Sau đó cho thêm những viên đá to hơn và một ít than củi. Tiếp theo, lại cho vào một lớp vật liệu nhỏ mịn. Sau đó để một lớp vật liệu thô trên đỉnh. Sau khi hoàn thành, sản phẩm của bạn trông giống như một chiếc bánh nhiều lớp. Dụng cụ này sẽ lọc được một số cặn bẩn và vi khuẩn cỡ lớn.

Dùng vải/áo

Lọc nước qua một tấm vải có thể loại bỏ được một số chất cặn, bụi bẩn nhưng sẽ không nhiều. Dẫu sao cách này vẫn đem lại chút hiệu quả và bạn có thể đem số nước này làm sạch sau đó.

Dùng bình chứa

Nếu không có bất kì cách nào để lọc được nước và bạn đang ở một nơi chỉ có nước bẩn và nhiều bùn thì hãy đổ nước vào một chiếc bình và giữ nguyên trong 12 tiếng. Trong phần lớn trường hợp, các cặn bẩn sẽ lắng xuống đáy bình và nước trong sẽ ở bên trên. Cách này hiển nhiên chẳng thể loại bỏ bất cứ mần bệnh nào, nhưng ít nhất bạn tạm thời có nước để uống.

Các loại bình lọc

Ống hút lọc ước Lifestraw được phát minh vào năm 2015. Bạn có thể uống nước trực tiếp khi đi qua ống hút này. Nước đi qua thiết bị này khá an toàn vì có nhiều lớp lọc ở trong ống. Loại ống hút này có thể loại bỏ vi khuẩn và các loài động vật đơn bào, nhưng virus thì không. Nói chung, chúng chỉ có thể lọc nước chứ không thể làm sạch nước. Tuy nhiên, có một lớp lọc các-bon có thể loại bỏ tất cả mùi, vị. Nhưng hãy kiểm tra các thông số kĩ thuật  và dựa vào nhu cầu của bạn trước khi mua. Đừng nghĩ rằng bạn có thể uống nước an toàn ở các con sông khi đến châu Phi.

Lifestaw hơi đắt một chút, nhưng chi phí của mỗi lít nước đã lọc thì khá thấp (có thể lọc từ 700 – 1000 lít) so với các chất hóa học xử lý nước khác.

Máy bơm/ lọc trọng lực: Nhiều người sử dụng các bộ lọc bằng gốm để loại bỏ một số mầm bệnh cũng như sử dụng bạc để tiêu diệt virus. Máy lọc này hoạt động khá nhanh, lọc và làm sạch ước chỉ trong vòng ¼ phút nhưng nó yêu cầu một nguồn năng lượng (dùng tay, trong một số trường hợp phải cần đến pin).

Máy lọc trọng lực hoạt động giống như một túi truyền nước y tế, nhưng thiết bị này sẽ không yêu cầu đến năng lượng từ pin hoặc sức lực con người như phương pháp trên. Với bất kì thiết bị lọc nước nào đi nữa thì bạn vẫn nên kiểm tra các thông số. Nếu chiếc máy đó có đề cập đến việc làm sạch nước thì đó sẽ là lựa chọn tốt cho bạn đi bất cứ đâu. Nếu không có thông số kĩ thuật này thì bạn nên biết rằng, thiết bị đó sẽ không thể loại bỏ tất cả các mối rủi ro.

Những chiếc máy trên thị trường thường khá to và cồng kềnh. Mặc dù chúng khá đắt nhưng bạn có thể sử dụng trong thời gian dài.

Đun sôi

Đun sôi là phương pháp xử lý nước có từ rất lâu. Theo cơ quan bảo vệ môi sinh Hoa Kì, một phút đun sôi nước có thể loại bỏ sinh vật gây hại, bao gồm cả virus. Nếu bạn ở những khu vực địa lý cao, trên 1500m, hãy tăng thời gian đun sôi lên 3 phút. Bất kể bình chứa bằng kim loại hay thủy tinh đều có thể làm được. Nếu bạn không có sẵn những vật dụng này thì hãy đốt nóng những viên đá rồi đặt chúng trong bình chứa nước.

Nhược điểm của phương pháp này là bạn nhất thiết phải có lửa và nhiên liêu đốt. Trong một số trường hợp, điều này hoàn toàn bất khả thi. Bạn sẽ buộc phải chấp nhận sử dụng phương pháp bốc hơi, mặc dù một lượng lớn nước sẽ phải bỏ đi, nhưng phương pháp này vẫn nên được cân nhắc khi mà từng giọt nước đều quý giá đối với bạn.

đun sôi nước

Sử dụng các chất hóa học xử lý nước (Iodine/ i ốt, clorin, nước tẩy)

Có hai loại chất hóa học phổ biến được sử dụng để xử lý nước ở dạng giọt hoặc viên có tác dụng khử trùng và loại bỏ các tác nhân gây hại: Iodine và clorin. Nước tẩy là giải pháp cuối cùng để làm sạch nước, nói chung chỉ sử dụng ở những khu vực xung quanh các đô thị vì chất này thường chỉ có ở nhà hoặc mang đi như một giải pháp sinh tồn.

Iodine:

Sử dụng cồn i ốt nồng độ 2%. Nhỏ 5 giọt vào mỗi lít nước. Nếu nước đục thì nhỏ 10 giọt và để 30 phút trước khi uống. Đây chắc chắn sẽ là một giải pháp hữu hiệu bạn nên mang theo.

I ốt

I ốt làm mất mùi vị của nước và không an toàn cho phụ nữ mang thai hoặc những người dị ứng với các loài động vật có vỏ (tôm, cua, sò,…). trẻ con thường không thích i ốt vì mùi vị của chất này. I ốt phát huy hiệu quả khá nhanh và giá thành lại hợp lý. Ngoài ra, cũng có cả i ốt dạng viên, bạn có thể tìm mua loại này khi đi cắm trại.

Clorin

Clorin thường ở dạng viên. Bạn chỉ cần thả một lượng nhỏ vào nước và sau 4 giờ bạn sẽ có nguồn nước an toàn để uống.

Nước tấy:

Trong những trường hợp khản cấp ở những khu vực thành thị, nước tẩy có thể tạm thời sử dụng để làm sạch nước. Phần lớn nước tẩy ở dưới dạng chất lỏng gọi là Natri hypoclorit/ nước Javen. Chỉ dùng chất này trong trường hợp khẩn cấp.

Các loại nước tẩy sử dụng tại nhà thường chứa 5-8% natri hypoclorit. Hãy kiểm tra nồng độ, nếu cao hơn mức này thì tốt nhất bạn không nên sử dụng. Nhỏ 1 đến 2 giọt trong mỗi lít nước, để 30 phút trước khi uống.

Tia UV/mặt trời

Xử lý vi sinh vật trong nước bằng ánh sáng mặt trời (SODIS) dựa vào năng lượng mặt trời để xử lý nước. Tin hay không thì tùy, nếu bạn có một chai nước nhựa trong, đơn giản bạn chỉ cần đổ nước vào và phơi nó dưới nắng khoảng 12 tiếng vào thời điểm nắng gắt nhất (24-48 tiếng vào những ngày trời nhiều mây). Tia UV từ mặt trời sẽ loại bỏ phần lớn các loại vi khuẩn và các loài vi sinh vậtọaCác chuyên gia cho biết, bạn có thể để chai ngoài trời cả ngày cũng không thành vấn đề, điều này càng đảm bảo nguồn nước hơn. Phương pháp này không thể giết chết hết tất cả các loại virus/vi khuẩn.

Những thiết bị sử dụng tia UV:

Có rất nhiều loại thiết bị tạo tia UV bằng phương pháp nhân tạo có thể loại bỏ vi khuẩn, thậm chỉ cả virus. Một số loại hoạt động nhờ tay quay, còn những loại khác lại dùng pin. Nên nhớ rằng đây là thiết bị làm sạch nước chứ không phải lọc nước. Vì vậy, các cặn bẩn trong nước sẽ không được loại bỏ. Một số loại cặn lớn có thể ẩn chứa các loại mầm bệnh. Cách tốt nhất bạn nên lọc nước trước khi xử lý qua thiết bị này. Cũng lưu ý rằng, thiết bị này rất nặng và cồng kềnh.

Đó là những gợi ý bạn có thể tham khảo. Tùy thuộc vào nơi mình đến và điều kiện sẵn có để lựa chọn phương pháp tốt nhất cho mình. Chẳng hạn bạn đến những nước phát triển như Canada và Mỹ, nguồn nước ở đây khá an toàn. Do vậy, bạn chỉ cần đề phòng mang theo một số chất hóa học để xử lý nước khi cần thiết. Còn khi đến những vùng tự nhiên không có các trang thiết bị, thuốc men thì bạn có thể dùng phương pháp đun sôi, và lọc nước bằng gỗ với ống như nêu ở trên.

 Thảo Vân

Từ khóa: ,



Bình luận

Bạn phải đăng nhập để gửi phản hồi.

BÀI CÙNG CHUYÊN MỤC